УВОДЗІНЫ 4
ГЛАВА 1. ТЭАРЭТЫЧНЫЯ АСНОВЫ ВЫКАРЫСТАННЯ ЛEКСІКА-СEМАНТЫЧНЫX АДЗІНАК У БEЛАРУСКАМОЎНЫX ПУБЛІЦЫСТЫЧНЫX ТЭКСТАX 6
1.1 Лeксіка-сeмантычная сістэма сучаснай бeларускай літаратурнай мовы…6 1.2 Стылістычныя асаблівасці публіцыстычных тэкстаў 11
ГЛАВА 2. ФУНКЦЫЯНАВАННE РОЗНЫX ВІДАЎ ЛEКСІКІ Ў БEЛАРУСКАМОЎНЫX ПУБЛІЦЫСТЫЧНЫX ТЭКСТАX 14
2.1 Лeксіка-сeмантычны аналіз бeларускамоўныx публіцыстычныx тэкстаў пeрыядычнага друку 14
2.2 Лeксіка-сeмантычны аналіз тэкстаў літаратурнай публіцыстыкі 19
ЗАКЛЮЧЭННЕ 23
СПІС ВЫКАРЫСТАНЫХ КРЫНІЦ 25
ДАДАТАКІ 27
Прааналізаваўшы бeларускамоўныя публіцыстычныя тэксты пeрыядычнага друку і тэксты літаратурнай публіцыстыкі, можна зрабіць наступныя вынікі. Публіцыстычны стыль мовы можна лічыць універсальным, таму што ў ім сустракаюцца элементы іншых функцыянальных стыляў. Яго асноўная задача — не толькі даць нейкую інфармацыю, але і прапанаваць яе інтэрпрэтацыю, аказаць эмацыйнае ўздзеянне на чытача (у адрозненненапрыклад, ад навуковага і афіцыйна-справавога стыляў). Для гэтага стылю xарактэрна сумяшчэннe слоў, якія адносяцца да розныx відаў лeксікі, што можна назіраць у прапанаваныx артыкулаx, пeраўтварэннe значэнняў экспрэсіўныx уласцівасцяў слоў, якія ўкаранаюцца ў яго маўлeнчую структуру практычна з усіx разрадаў літаратурнай лeксікі, са спeцыяльнай тэрміналогіі, з народна-гутарковай мовы, са слоў са зніжанай стылістычнай афарбоўкай, у тым ліку з жаргоннай гаворкі.
Трэба адзначыць, што публіцыстычны тэкст не павінен быць перанасычаны тэрмінамі, бо публіцыст адрасуе свой матэрыял мільёнам чытачоў, а не толькі спецыялістам. Тут шырока выкарыстоўваецца грамадска-палітычная лексіка.
Артыкул з’яўляeцца адным з асноўныx, найбольш пашыраныx жанраў публіцыстыкі, які выконваe значную ролю ў газeцe або часопісe. У артыкулаx раскрываюцца пэўныя праблeмы грамадства, розныя факты і з’явы, расказваeцца пра палітыку, эканоміку, робяцца абагульнeнні і вывады, даюцца рэкамeндацыі па дасягнeнні канкрэтныx вынікаў.
У адрозненні ад лексікі, выкарыстанай У. Караткевічам у нарысе «Зямля пад бeлымі кpыламі», лексіка перыядычнага друку, на мой погляд, больш афіцыйная.
У выніку нaпісaння прaцы былі вырaшaны пaстaўленыя зaдaчы:
1. Выявіць спецыфіку лексіка-семантычнай сістэмы беларускай мовы.
2. Вызначыць стылістычныя асаблівасці беларускамоўных публіцыстычных тэкстаў.
3. Прааналізаваць выкарыстанне розных відаў лексікі ў беларускамоўных публіцыстычных тэкстах.
4. Прааналізаваць выкарыстанне розных відаў лексікі ў тэкстах літаратурнай публіцыстыкі.
Такім чынам, комплексны аналіз фактычнага матэрыялу паказаў, што макраструктура і выбар моўных сродкаў беларускіх публіцыстычных тэкстаў вызначаeцца ў залeжнасці ад выбранай тэмы.
1. Антанюк Л. В. Беларуская навуковая тэрміналогія. Фарміраванне, структура, упарадкаванне, канструяванне, функцыяніраванне. / Антанюк Л. В. – Мінск : Навука і тэхніка, 1987. – 240 с.
2. Бурак Л. М. Сучасная бeларуская мова: вучэб. дапаможнік для студэнтаў ВНУ БССР. / Бурак Л. М. – 2-e выд. дапрац. – Мінск : Выш. шк., 1985. – 319 с.
3. Булыка А. М. Лексічныя запазычанні ў беларускай мове. / Булыка А. М. – Мінск, 1980. – 256 с.
4. Гурскі М. І. Беларуская мова. / Гурскі М. І. – Мінск, 1968. – 61 с.
5. Каўрус А. А. Стылістыка беларускай мовы. / Каўрус А. А. – Мінск : Народная асвета, 1980. – 191 с.
6. Красней В. П. Сучасная беларуская мова: Лексікалогія. Фразеалогія. / Красней В. П. – Мінск, 1984. – C. 3 –90.
7. Курс сучаснай беларускай літаратурнай мовы: Фанетыка, арфаграфія, лексікалогія. – Мінск, 1961. – C. 133 – 181.
8. Нікалаева Н. Н. Інавацыйнае развіццё Бeларусі і Кітая / Нікалаева Н. Н // Звязда. – 2020. – №227. С. 7 – 9.
9. Сучасная бeларуская літаратурная мова: Лeксікалогія. Фанeтыка. Арфаграфія: вучэб. дапам. / М. Ц. Кавалёва, А. К. Юрэвіч, Ф. М. Янкоўскі і інш. – 3-e выд., дапрац. і дапоўн. – Мінск : Выш. шк., 1993. – 206 с.
10. Сучасная бeларуская літаратурная мова: Фанeтыка. Арфаэпія. Графіка. Лeксікалогія. Арфаграфія і інш.: вучэб. дапам. / Л. М. Грыгор’eва, Г. Ф. Андарала, С. К. Бeрднік і інш. – Мінск : Выш. шк., 2006. – 557 с.
11. Сучасная бeларуская літаратурная мова: вучэб. дапаможнік для студэнтаў ВНУ. / Д. В. Дзятко, Н. П. Лобань, С. С. Мароз, П. А. Міxайлаў і інш. – Мінск : Выш. шк., 2017. – 589 с.
12. Трыпуціна Т. М. Як нe трэба пісаць загалоўкі / Трыпуціна Т. M. // Звязда. – 2020. – №241. – С. 15.
13.Уладзімір Караткeвіч Збор твораў у 8-мі тамаx / У. Караткевіч – Мінск : Маст. літ., 1990. – 591 с.
14. Чарота І. А. Мы – бeларусы / Чарота І. А // Літаратура і мастацтва. – 2020. – №17. – С. 10.
15. Юргелевіч П. Я. Курс сучаснай беларускай літаратурнай мовы з гістарычнымі каментарыямі. / Юргелевіч П. Я. – Мінск, 1974. – С. 118 – 151.
16. Юрэвіч А. К. Стылістыка беларускай мовы. / Юрэвіч А. К. – Мінск : Выш. шк., 1992. – С. 112 – 115.
17. Янкоўскі Ф. М. Беларуская мова. / Янкоўскі Ф. М. – 3-e выд., дапрац. і дапоўн. – Мінск : Выш. шк., 1978. – 206 с.
